Milyonlarca çalışan, EYT düzenlemesinin ardından 8 Eylül 1999 sonrasında sigorta girişi bulunanlar için kademeli emeklilik düzenlemesinin çıkıp çıkmayacağını ve ne zaman gündeme geleceğini merak ediyor. Emeklilikte Adalet Derneği’nin (EMADDER) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nda gerçekleştirdiği görüşme, bu beklentiyi yeniden artırdı.
Derneğin bakanlığa taşıdığı taslakta 1999-2000 yıllarında ilk kez sigortalı olan kadınların 43, erkeklerin ise 45 yaşından itibaren emeklilik hakkı kazanması talep ediliyor. Çalışma, sigorta başlangıç tarihine göre kademeli ilerleyen bir geçiş modeli öngörüyor.
BAKANLIK GÖRÜŞMESİ VE TASLAĞIN KAPSAMI
EMADDER yönetimi, 2026 Kademeli Emeklilik Taslak Tablosu’nu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakan Yardımcısı Ahmet Aydın ile görüştü. Görüşmede masaya yatırılan taslağın yaklaşık 4,5 milyon çalışanın durumunu kapsadığı bilgisi paylaşıldı.
Uğurlu’nun aktardığına göre talebin çıkış noktası, EYT düzenlemesiyle 8 Eylül 1999 öncesi sigortalı olanlar ile sonrasında işe başlayanlar arasında oluşan emeklilik yaş farkı. Sigorta girişinin bir gün, bir ay veya bir yıl sonraya denk gelmesi, çalışanların çok daha geç emekli olmasına yol açıyor.
YAŞ VE PRİM KADEMESİ NASIL ÖNGÖRÜLÜYOR?
Model, EYT düzenlemesindeki gibi yaş şartının tamamen kaldırılmasını içermiyor. Bunun yerine sigorta başlangıç yılına göre kademeli olarak artan bir yaş ve prim sistemi öneriliyor.
Önerilen tabloda 1999-2000 girişliler için kadınlarda 43, erkeklerde 45 yaş eşiği bulunuyor. İşe giriş yılı ilerledikçe yaş sınırının kadınlarda 51’e, erkeklerde ise 53’e kadar basamaklı şekilde yükseltilmesi ve prim gün şartlarının da bu doğrultuda yeniden düzenlenmesi hedefleniyor.
Böylece 1999 sonrasında farklı tarihlerde sigortalı olanların aynı emeklilik yaşına tabi tutulması yerine, merdiven şeklinde ilerleyen bir geçiş oluşturulması amaçlanıyor.
UĞURLU: AKRANLAR ARASINA 20 YIL FARK KONULDU
EMADDER Genel Başkanı Mihriban Uğurlu, 8 Eylül öncesi ve sonrası arasındaki farkı şu sözlerle anlattı: “8 Eylül 99 öncesi çalışanlar için bir EYT yasası çıktı. Yaş şartı ile emeklilik ve prim kademesiyle. Yani bu demek oluyor ki yaş şartı olsa, 38 yaşında bir kadın, 43 yaşında bir erkek emeklilik hakkı elde etti. Ama 9 Eylül’de bir gün sonra, bir ay sonra, bir yıl sonra işe girenlerin priminin daha fazla olmasına rağmen, yaşlarının daha büyük olmasına rağmen o insanlardan 20 sene sonra emekli olması isteniyor şu an. Bizim çıkış noktamız bu.”
Uğurlu, akranlar arasındaki farkı ise “Diyoruz ki akranlar arasında neden 20 yıl fark koyuyorsunuz? Aynı iş yerinde 8 Eylül’de giren bir kadın 38 yaşında emekli oldu ama 9 Eylül’de giren kadın 58 yaşında emekli olacak. Anayasa diyor ki emeklilik yaşında akranlar arasında 2 yıldan fazla fark olamaz” diyerek anlattı.
RAPOR TÜM SİYASİLERE VE BAKANLIKLARA SUNULDU
Uğurlu, kademeli emekliliğin kamu maliyesine olası etkilerine ilişkin çalışma yaptıklarını ve hazırlanan raporu TBMM’deki tüm siyasilere ve bakanlıklara sunduklarını söyledi.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakan Yardımcısı Ahmet Aydın ile yapılan görüşmeye ilişkin bilgi veren Uğurlu, “Önce AK Parti Genel Merkezi’nin, daha sonra Çalışma Bakanlığı’nın kapıları kademeli emekliliğe açıldı” dedi. Dernek başkanı, görüşmelerde kendilerine somut bir çalışma veya takvim aktarılmadığını da bildirdi.