Prof. Dr. Hasan Sözbilir’e göre, Şirvan ve Pervari kırsalında incelenen yaklaşık 100 kilometrelik fay hattının farklı segmentlerindeki bazı kollar 7 büyüklüğüne kadar deprem üretme potansiyeli taşıyor. Fayın yeniden hareket etmesi hâlinde Siirt, Şirvan, Pervari ve Şırnak çevresindeki yerleşimlerin önemli ölçüde etkilenebileceği belirtildi; ancak fayın son kırılma tarihi ve deprem tekrarlama periyodu henüz açıklanmadı.
AFAD ile MTA Genel Müdürlüğünün yürüttüğü Türkiye Diri Faylarının Paleosismolojik Özelliklerinin Belirlenmesi Projesi kapsamında Siirt’te saha çalışması yapıldı. İlk etap çalışmaları, kaynak metne göre 25 Nisan’da başladı ve 2 Mayıs’ta tamamlandı.
TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezinin katkı verdiği araştırmada, farklı üniversitelerden akademisyenler Şirvan ve Pervari ilçelerinin kırsalındaki fay hattında inceleme gerçekleştirdi. İncekaya ve Köprüçay köyleri çevresinde açılan hendeklerde fayın geçmiş hareketleri ile bölgedeki depremlerin zamanlaması araştırıldı.
SİİRT’TE İNCELENEN FAY 7 BÜYÜKLÜĞÜNDE DEPREM ÜRETEBİLİR Mİ?
Prof. Dr. Hasan Sözbilir, incelenen fay hattının bazı kollarının 7 büyüklüğüne kadar deprem üretme potansiyeli bulunduğunu söyledi.
AFAD Başkanlığı Deprem Bilim Kurulu Üyesi ve Dokuz Eylül Üniversitesi Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir, saha çalışmasında açılan hendeklerde fayın geçmişte yüzeye kadar ulaşarak yıkıcı deprem ürettiğine ilişkin bulgular gözlemlediklerini aktardı.
Sözbilir’in açıklamasına göre fay hattı yaklaşık 100 kilometre uzunluğunda ve farklı segmentlerden oluşuyor. Uzman, bu segmentlerdeki bazı fay kollarının 7 büyüklüğüne kadar deprem üretme potansiyeline sahip olduğunu belirtti. Açıklama, olası bir depremin zamanı için kesin bir tarih içermiyor.
- Fay hattının yaklaşık uzunluğu: 100 kilometre
- Belirtilen potansiyel: Bazı kollarda 7 büyüklüğüne kadar deprem
- İnceleme yöntemi: Fay üzerindeki hendeklerde paleosismolojik araştırma
SİİRT’TEKİ FAY YENİDEN HAREKET EDERSE HANGİ YERLER ETKİLENEBİLİR?
Prof. Dr. Hasan Sözbilir, fayın yeniden hareket etmesi hâlinde Siirt, Şirvan, Pervari ve Şırnak çevresindeki yerleşimlerin önemli ölçüde etkilenebileceğini belirtti.
Bu değerlendirme, araştırma ekibinin incelediği fay hattının yeniden hareket etmesi senaryosuna ilişkin yapıldı. Kaynak metinde, bu yerleşimlerin ne ölçüde veya hangi koşullarda etkileneceğine dair ilçe bazında hasar tahmini, bina riski ya da nüfus verisi paylaşılmadı.
Sözbilir, risk değerlendirmesi açısından fayın son ne zaman kırıldığının ve depremlerin tekrarlama periyodunun belirlenmesinin önem taşıdığına dikkat çekti. Bu nedenle hendek çalışmalarında, fayın geçmişteki hareketleri ve bölgede yaşanan depremlerin zamanlarının saptanmasına yönelik incelemeler yürütüldü.
- Etkilenebileceği belirtilen çevreler: Siirt, Şirvan, Pervari ve Şırnak
- Araştırmanın odak noktası: Fayın geçmiş hareketleri ve deprem zamanları
- Henüz açıklanmayan bilgiler: Son kırılma tarihi ve deprem tekrarlama periyodu
ŞİRVAN VE PERVARİ’DEKİ FAY ARAŞTIRMASI NE ZAMAN VE KİMLER TARAFINDAN YAPILDI?
Şirvan ve Pervari kırsalındaki saha çalışmasının ilk etabı 25 Nisan’da başladı ve 2 Mayıs’ta tamamlandı; çalışmayı Prof. Dr. Hasan Sözbilir başkanlığındaki altı kişilik ekip yürüttü.
Çalışmalar, AFAD ve MTA Genel Müdürlüğünün yürüttüğü Türkiye Diri Faylarının Paleosismolojik Özelliklerinin Belirlenmesi Projesi kapsamında gerçekleştirildi. TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi de çalışmalara katkı verdi. Araştırma alanı, Şirvan ve Pervari ilçelerinin kırsalındaki fay hattı oldu.
Prof. Dr. Hasan Sözbilir’in başkanlığındaki ekipte Fırat Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ercan Aksoy, Afyon Kocatepe Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Çağlar Özkaymak, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Jeoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Volkan Karabacak yer aldı.
Ekipte ayrıca Dokuz Eylül Üniversitesi Jeofizik Mühendisliği Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Özkan Cevdet Özdağ ile doktora öğrencisi Büşra Yerli bulundu. İncekaya ve Köprüçay köyleri kırsalında açılan hendeklerde elde edilecek verilerin, fayın geçmiş depremlerine ilişkin zamanlamanın belirlenmesine katkı sağlaması amaçlanıyor.
- Proje: Türkiye Diri Faylarının Paleosismolojik Özelliklerinin Belirlenmesi Projesi
- İlk etap tarihleri: 25 Nisan-2 Mayıs
- İnceleme alanları: İncekaya ve Köprüçay köyleri kırsalı
- Ekip: Prof. Dr. Hasan Sözbilir başkanlığında altı kişi
SIKÇA SORULAN SORULAR
Siirt'te incelenen fay kaç büyüklüğünde deprem üretebilir?
Prof. Dr. Hasan Sözbilir, fayın bazı kollarının 7 büyüklüğüne kadar deprem üretme potansiyeli taşıdığını söyledi. Bu değerlendirme, fay hattının tümü için kesin ve yakın bir deprem öngörüsü anlamına gelmiyor.
Siirt'teki fay yeniden hareket ederse hangi yerler etkilenebilir?
Sözbilir, Siirt, Şirvan, Pervari ve Şırnak çevresindeki yerleşimlerin önemli ölçüde etkilenebileceğini belirtti. Kaynakta ilçe bazında ayrıntılı hasar tahmini yer almadı.
Şirvan ve Pervari'deki fay çalışması ne zaman yapıldı?
Kaynak metne göre saha çalışmalarının ilk etabı 25 Nisan’da başladı ve 2 Mayıs’ta tamamlandı. Metinde bu tarihlerin yılı belirtilmedi.
Siirt'teki fayın son ne zaman kırıldığı açıklandı mı?
Hayır, kaynak metinde fayın son kırılma zamanı açıklanmadı. Araştırmanın, bu tarih ile deprem tekrarlama periyodunu belirlemeye yönelik olduğu belirtildi.

