Evet; İspanya'nın Serranía Baja bölgesindeki yaklaşık 200 nüfuslu Santa Cruz de Moya köyü, yeni sakinlerini arıyor. Beldede büyük şehirlerdeki konut krizinin aksine kiralık müstakil evler bulunuyor; asıl ihtiyaç ise inşaat, elektrik, sıhhi tesisat, yaşlı bakımı, tarım ve ormancılık alanlarında çalışacak nitelikli işgücü. Benzer teşvikler İtalya'da 1 euroya ev projeleri, Yunanistan'da ise sınır köylerine yerleşim desteği olarak uygulanıyor.
İspanya'nın kırsal beldeleri, nüfus kaybı ve boşalan konut stokunu çözmek için yeni sakin arayışını sürdürüyor. Serranía Baja bölgesindeki Santa Cruz de Moya da belediye başkanının yayımladığı tanıtım videosuyla gündeme geldi. Videoda, kırsal bölgelerin olanaklardan yoksun olduğuna dair yerleşik algının kırılması ve beldede eğitim, sağlık ile sosyal hizmetlerin eksiksiz biçimde sürdüğünün anlatılması hedefleniyor.
Yerel yönetim, özellikle uzaktan çalışan profesyoneller ve sakin bir yaşam ortamı arayan aileler için Santa Cruz de Moya'nın erişilebilir bir seçenek olduğunu belirtiyor. Köyün gündemindeki en büyük sorun ise nitelikli işgücüne duyulan ihtiyaç olarak öne çıkıyor. Benzer demografik sorunlarla mücadele eden İtalya ve Yunanistan'daki programlar da sembolik fiyatlı ev satışı ve yerleşim teşviki uygulamalarını yeniden gündeme taşıyor.
SANTA CRUZ DE MOYA NEREDE, NASIL BİR KÖY?
Santa Cruz de Moya, İspanya'nın Serranía Baja bölgesinde yer alan ve yaklaşık 200 kişinin yaşadığı bir kırsal yerleşim.
Belediye başkanının yayımladığı tanıtım videosunda, kırsal bölgelerin olanaklardan yoksun olduğu yönündeki yerleşik algıya karşı çıkılıyor. Açıklamaya göre beldede eğitim, sağlık ve sosyal hizmetler eksiksiz şekilde sürdürülüyor.
Öte yandan büyük şehirlerde yaşanan konut krizinin aksine Santa Cruz de Moya'da kullanılmayan ve kiralanabilecek çok sayıda müstakil ev yer alıyor. Köyün ekonomisi ise ağırlıklı olarak tarım, hayvancılık, badem ve zeytinyağı üretimi ile ormancılığa dayanıyor.
SANTA CRUZ DE MOYA'DAKİ KİRALIK EVLERDEN KİMLER YARARLANABİLİR?
Yerel yönetime göre Santa Cruz de Moya'daki kiralık müstakil evlerden özellikle uzaktan çalışan profesyoneller ve sakin bir yaşam arayan aileler yararlanabilir.
Belediyenin açıklamasında, beldede kullanılmayan ve kiralanabilecek çok sayıda ev bulunduğu, bu durumun büyük şehirlerdeki konut sorunuyla tezat oluşturduğu ifade ediliyor.
Yerel yönetim, bu imkânın özellikle uzaktan çalışan profesyoneller ve daha sakin bir yaşam ortamı arayan aileler için erişilebilir bir seçenek sunduğunu belirtiyor. Evlerin kiralanmasına ilişkin net fiyat, süre veya resmî başvuru adresi bilgisi kaynakta yer almıyor.
SANTA CRUZ DE MOYA'DA HANGİ MESLEKLERDE İŞGÜCÜ ARANIYOR?
Santa Cruz de Moya'da öncelikli ihtiyaç; inşaat ustaları, elektrikçiler, su tesisatçıları, yaşlı bakım personelleri, hasta bakıcılar, tarım ve orman işçileri olarak sıralanıyor.
Ekonomisi büyük ölçüde tarım, hayvancılık, badem ve zeytinyağı üretimi ile ormancılığa dayanan beldede en büyük sorun nitelikli işgücü temini. Belediye tarafından aktarılan öncelikli ihtiyaç listesi şöyle:
- İnşaat ustaları, elektrikçiler ve su tesisatçıları
- Yaşlı bakım personelleri ve hasta bakıcılar
- Tarım ve orman işçileri
İTALYA'DA 1 EUROYA EV SATIN ALMANIN ŞARTLARI NELER, BAŞVURU NASIL YAPILIYOR?
Sicilya'daki Naro Belediyesi tarafından yürütülen projede evler sembolik olarak 1 euroya satılıyor; temel şart, satın alınan evin belirlenen süre içinde kapsamlı bir restorasyon projesiyle yenilenmesi.
Belediye, kentsel dönüşüm ve nüfusu canlandırma amacıyla mülkleri 1 eurodan satışa çıkarıyor. Alıcıların belirlenen takvim içinde detaylı bir tadilat/inşaat planını belediyeye sunması ve yenilemeyi tamamlaması şart koşuluyor.
Bu evler; kişisel konut, yazlık, pansiyon, butik otel, sanat atölyesi veya ofis olarak değerlendirilebiliyor. Programa yalnızca İtalyan vatandaşları değil; reşit tüm yabancı ülke vatandaşları, şirketler, dernekler ve vakıflar da başvurabiliyor.
Adaylar internet üzerinden satışta olan evlerin fotoğraflarını, konumlarını ve yapısal durumlarını inceleyerek doğrudan başvuruda bulunabiliyor. Güncel ev listesinin yer aldığı resmî bir adres ise kaynakta belirtilmedi.
SAMBUCA DI SICILIA'DA 1 EUROYA EV PROJESİNİN SONUÇLARI NE OLDU?
Sambuca di Sicilia'da 2019'da başlayan 1 euroya ev satışları, Kasım 2024 açık artırmasında alıcı profilinin değişmesiyle yeni bir aşamaya girdi; son satışta altı alıcıdan yalnızca biri Amerikalıydı.
Sambuca di Sicilia, 2019 yılında harabe evleri önce 1 euroya, ardından 2 euroya satışa sundu. Özellikle ABD'den gelen yoğun talep, kasabanın kısa sürede 'İtalya'nın küçük Amerika'sı' olarak anılmasına yol açtı. Yönetim bu sayede hem kullanılmayan yapı stokunu değerlendirmeyi hem de hızla yaşlanan nüfusu gençleştirmeyi hedefliyordu.
Kasım 2024'te düzenlenen son açık artırmada satın alma hakkı kazanan altı kişiden yalnızca biri Amerikalıydı; diğer alıcılar ağırlıklı olarak İtalya ve Avrupa ülkelerindendi. Belediye Başkanı Giuseppe Cacioppo'ya göre bu durum doğal bir dönüşümün işareti.
Cacioppo, Amerikalı alıcıların artık harabe evler yerine restore edilmiş, kullanıma hazır mülklere ilgi gösterdiğini ve bu talebin kasabadaki emlak değerlerini yukarı çektiğini söylüyor. Yeni ev sahiplerinin büyük bölümüyse genç İtalyanlardan oluşuyor; uzaktan çalışabilen profesyoneller ve yaratıcı sektörlerde çalışanlar, Sambuca'yı hem tatil evi hem alternatif bir yaşam alanı olarak değerlendiriyor.
- Messina'dan iki genç arkadaş, 35 metrekarelik bir taş evi satın alarak kapsamlı bir restorasyon planlaması yaptı.
- Kuzey İtalya'dan gelen bir alıcı ise büyük bir yenileme bütçesini göze aldı.
- Son açık artırmadaki tek Amerikalı alıcı, ataları 19. yüzyılın sonunda Sambuca'dan ABD'ye göç eden bir kamu görevlisi; planı, evi hem tatil mekânına hem de iki ülke arasındaki göç tarihini yaşatacak bir sosyal alana dönüştürmek.
- Bu projelerde alıcıların üç yıl içinde evleri restore etmesi gerekiyor; aksi hâlde belediyeye yatırılan teminat bedelleri iade edilmiyor.
YUNANİSTAN'IN BATI TRAKYA KÖYLERİNE YERLEŞENLERE VERDİĞİ DESTEK NE KADAR?
Yunanistan hükümeti, nüfusu azalan Batı Trakya'daki sınır köylerine yerleşenlere 6.000 ila 10.000 euro arasında mali destek sağlıyor.
Batı Trakya'daki sınır hattında bulunan yerleşimleri canlandırmak amacıyla açıklanan programa göre, üç köyden birine taşınanlara mali destek verilecek. Kaynakta teşvik tutarı 6.000 ila 10.000 euro olarak belirtilirken, aynı haberin başlığında bu desteğin yaklaşık 500 bin TL seviyesine karşılık geldiği aktarılıyor.
Sosyal medyada konuya ilişkin paylaşım yapan bir içerik üreticisi de Yunanistan'ın Türkiye sınırına yaklaşık 20 dakika mesafedeki bir köyüne yerleşenlere 10.000 euroya kadar teşvik verildiğini aktardı. Programın hangi köyleri kapsadığı, başvuru koşulları ve takvimi ise kaynakta açıklanmadı.
SIKÇA SORULAN SORULAR
Santa Cruz de Moya'ya taşınmak veya ev kiralamak için nasıl başvuru yapılır?
Kaynakta Santa Cruz de Moya için belediyeye yapılacak resmî bir başvuru süreci, kiralama fiyatı veya iletişim kanalı açıklanmadı. Belediyenin duyuru kanallarından yapılacak açıklamaların takip edilmesi gerekiyor.
İspanya'nın Santa Cruz de Moya köyünde hangi iş imkânları var?
Santa Cruz de Moya'da inşaat ustaları, elektrikçiler, su tesisatçıları, yaşlı bakım personelleri, hasta bakıcılar, tarım ve orman işçileri öncelikli olarak aranıyor.
İtalya'da 1 euroya ev alanlar kaç yıl içinde tadilat yapmalı?
Sambuca di Sicilia örneğinde alıcıların satın aldıkları evleri üç yıl içinde restore etmesi gerekiyor; aksi hâlde belediyeye yatırılan teminat bedelleri iade edilmiyor.
1 euroya ev projelerine yabancılar başvurabilir mi?
Evet; İtalya'daki projeye reşit olan tüm yabancı ülke vatandaşlarının yanı sıra şirketler, dernekler ve vakıflar da başvurabiliyor.
Yunanistan'ın Batı Trakya'daki yerleşim teşviki ne kadar?
Yunanistan, Batı Trakya'daki üç sınır köyünden birine yerleşenlere 6.000 ila 10.000 euro arasında mali destek sağlıyor.